Архивска фотографија од Чуи Тјанкаи. [Фотографија/Агенции]
Високиот кинески претставник во САД, Цуи Тјанкаи, изјави дека се надева оти првата дипломатска средба на високо ниво меѓу Кина и САД за време на претседателството на Бајден ќе го отвори патот за „искрена“ и „конструктивна“ размена на мислења меѓу двете земји, но дека е „илузија“ да се очекува Пекинг да попушти пред притисокот или да направи компромис за основните интереси.
Американскиот државен секретар Ентони Блинкен и советникот за национална безбедност Џејк Саливан треба да се сретнат од четврток до петок во Анкориџ, Алјаска, со високиот кинески дипломат Јанг Џиечи и државниот советник и министер за надворешни работи Ванг Ји, објавија и Пекинг и Вашингтон.
Амбасадорот Цуи рече дека двете страни придаваат големо значење на првиот дијалог во живо оваа година на толку високо ниво, за кој Кина направи многу подготовки.
„Секако не очекуваме еден дијалог да ги реши сите проблеми меѓу Кина и САД; затоа не врзуваме превисоки очекувања, ниту пак имаме илузии за тоа“, рече Цуи во пресрет на состанокот.
Амбасадорот рече дека верува оти состанокот ќе биде успешен ако помогне да се започне процес на искрен, конструктивен и рационален дијалог и комуникација меѓу двете страни.
„Се надевам дека двете страни ќе дојдат искрено и ќе си заминат со подобро меѓусебно разбирање“, им рече тој на новинарите во среда.
Блинкен, кој ќе застане на Алјаска од патувањето во Токио и Сеул, минатата недела изјави дека состанокот ќе биде „важна можност за нас многу искрено да ги изложиме многуте загрижености“ со Пекинг.
„Исто така, ќе истражиме дали постојат можности за соработка“, рече тој во своето прво појавување пред Конгресот откако беше потврден за врвен американски дипломат.
Блинкен, исто така, рече дека „во овој момент нема намера за серија последователни ангажмани“ и дека секој ангажман зависи од „опипливи резултати“ по прашањата од интерес за Кина.
Амбасадорот Цуи рече дека духот на еднаквост и меѓусебно почитување служи како најосновен предуслов за дијалог меѓу сите земји.
Во однос на основните интереси на Кина во врска со нејзиниот национален суверенитет, територијален интегритет и национално единство, Кина „нема простор“ за компромис и отстапки, рече тој, додавајќи: „Ова е и ставот што ќе го разјасниме на овој состанок“.
„Ако мислат дека Кина ќе направи компромис и ќе попушти под притисок на други земји, или Кина сака да го постигне таканаречениот „исход“ од овој дијалог со прифаќање на какво било еднострано барање, мислам дека треба да се откажат од оваа илузија, бидејќи овој став само ќе го доведе дијалогот во ќорсокак“, рече Цуи.
На прашањето дали неодамнешните акции на САД, вклучувајќи ги и санкциите на САД во вторникот врз кинеските претставници поврзани со Хонг Конг, ќе влијаат на „атмосферата“ на дијалогот во Анкориџ, Цуи рече дека Кина ќе преземе „неопходни контрамерки“.
„Исто така, јасно ќе го изразиме нашиот став на овој состанок и нема да правиме компромиси и отстапки по овие прашања со цел да создадеме таканаречена „атмосфера““, рече тој. „Никогаш нема да го сториме тоа!“
Средбата се одржа околу еден месец по она што американските медиуми го нарекоа „невообичаено долг двочасовен разговор“ меѓу американскиот претседател Џо Бајден и кинескиот претседател Си Џинпинг.
За време на тој телефонски разговор, Си рече дека одделенијата за надворешни работи на двете земји може да имаат длабинска комуникација за широк спектар прашања во билатералните односи и за големи меѓународни и регионални прашања.
Портпаролот на кинеското Министерство за надворешни работи, Жао Лиџијан, изјави рано утрово дека Кина се надева дека преку овој дијалог, двете страни ќе можат да го спроведат консензусот постигнат меѓу двајцата претседатели во нивниот телефонски разговор, да работат во иста насока, да ги решат разликите и да ги вратат кинеско-американските односи на „вистинскиот пат на здрав развој“.
Во вторник, генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш, изјави дека се надева на „позитивен исход“ од состанокот, изјави неговиот портпарол.
„Се надеваме дека Кина и Соединетите Американски Држави ќе можат да најдат начини да соработуваат по критични прашања, особено за климатските промени, за обнова на светот по Ковид-19“, изјави портпаролот Стефан Дужарик.
„Целосно разбираме дека постојат тензии и отворени прашања меѓу двете страни, но тие треба да најдат начини да соработуваат во врска со најголемите глобални предизвици што се пред нас“, додаде Дужарик.
Време на објавување: 18 март 2021 година